Güneşin Ciltte Yarattığı Hasarlar

GÜNEŞİN CİLTTE YARATTIĞI HASARLAR

Güneşe doğrudan maruz kalmasından dolayı ciltte birçok hasar oluşabilmektedir. Güneş ışınlarında bulunan UV ışınları cilt hücrelerine zarar verir ve birçok cilt problemine yol açar ki bunlardan bazıları diğerlerine göre daha ciddi olabilir. Yanmasanız bile güneş ışınlarına maruz kalmak cilde hasar verir. Cildinize sağlıklı bir görünüm verse de bronzlaşmak bile güneşin yarattığı hasarların bir göstergesidir.

GÜNEŞİN YARATTIĞI HASARLAR NEDEN OLUŞUR?

Cildin korunmadan güneşe çok fazla maruz kalması ciltte hasar yaratır. Güneş çok önemli bir D vitamini kaynağı olduğundan güneşe çıkmaya vücudumuzun ihtiyacı vardır ancak UV ışınlarına çok uzun süre maruz kalmak cildin hücresel DNA’sına zarar verir ve pigmentasyona, kırışıklıklara, cildin kurumasına, güneş yanıklarına, cilt dokusunun bozulmasına ve hatta kansere yol açar.

GÜNEŞ HASARLARININ BELİRTİSİ

Güneş yanığı

Güneş yanığı, güneş ışınlarına doğrudan ve çok uzun süre maruz kalmasından kaynaklanır, cildin üst tabakasının kızarmasına ve dokunmaya karşı çok hassaslaşmasına sebep olur. Güneş yanığı aynı zamanda ciltte kabarcık oluşumuna ve cildin soyulmasına yol açar. Daha ciddi güneş yanıkları enfeksiyona, baş dönmesine, dehidrasyona ve güneş çarpmasına neden olur.

Yaş lekeleri

Karaciğer lekeleri ya da güneş çilleri olarak da bilinen yaş lekeleri, cildin yüzeyinde ortaya çıkan koyu renkli lekeler olarak görülür. Yaygın olarak eller, yüz, boyun ve göğüs gibi güneşe en çok maruz kalan bölgelerde oluşur. Sağlık için herhangi bir tehlike arz etmemekle birlikte, çok fazla UV ışınına maruz kalmış olmanın işaretidir ve genelde yaşlı insanlarda daha fazladır. Yaş lekeleri zararsızdır ancak birçok insan kozmetik amaçlı olarak bu lekelerden kurtulmak ister.

Kırışıklıklar veya elastik dokunun dejenerasyonu

Cilde esnekliğini veren bir madde olan kolajen genç ciltlerde çok fazla miktarda bulunur ve cilde pürüzsüz, dolgun görünümünü verir. Yaşlandıkça, ciltteki kolajen azalmaya başlar ve cildin yapısını kaybetmesine, dolayısıyla kırışıklıklara ve sarkmalara sebep olur. Güneş ışınlarına maruz kalmak bu süreci hızlandırır, ciltteki kolajeni parçalayarak kırışıklıklara ve elastik dokunun dejenerasyonuna neden olur.

Örümcek damarlar

Örümcek damarlar genellikle burun ve yanaklarda ortaya çıkan ve gözle görülür hale gelen minik damarlardır. Genellikle kırmızı nokta olarak görünürler ve yanakların kızarmasına sebep olurlar. Güneşe maruz kalmak cildinizdeki kolajeni azaltarak cildin incelmesine ve damarların daha görünür olmasına yol açar. Rosacea probleminiz varsa, güneşe maruz kalmak ciltteki örümcek damar görünümünü kötüleştirecektir.

Pigmentasyon

Cilt hücreleri sağlıklı olduğu zaman cildiniz normal ve eşit bir tonda görünür. Ancak cilt hücreleri hasar gördükçe vücutta cildi korumak için fazladan melanin üretilir. Ya da pigment üreten cilt hücrelerinin zarar görmesiyle melanin üretimi azalır. Sonuç olarak, cildinizin bazı bölgelerinde renk açılmaları (hipopigmentasyon) veya koyulaşması (hiperpigmentasyon) meydana gelir. Pigmentasyon pek çok farklı sebepten meydana gelebilir, güneş ışınlarına çok fazla maruz kalmak da pigmentasyon oluşumunu tetikler. Güneşin olumsuz etkileri yaş aldıkça daha belirgin bir hale gelir ve tedavi edilmediği ve cilt korunmadığı sürece daha da kötüleşir.

Cilt Kanseri

Güneş ışınlarına çok fazla veya uzun süreli maruz kalmak cilde çok ciddi hasarlar verebilir ve kansere yol açabilir. Cilt kanserinin birkaç farklı tipi vardır; bunlardan en yaygın olanları bazal hücreli cilt kanseri, yassı hücreli cilt kanseri ve melanomdur. Bazen, vücutta bulunan benler kötü huylu melanom kanserine dönüşebilir. Vücudunuzda yeni ben çıktığını ya da mevcut beninizin şeklinin, renginin, boyutunun ve yüksekliğinin değiştiğini fark ederseniz ya da benleriniz vücudunuzu tahriş etmeye ya da kanamaya başlarsa, mutlaka benlerinizi kontrol ettirmek için doktorunuza başvurun.

Aktinik Keratoz

Aktinik Keratoz ciltte ortaya çıkan sert deri lezyonlarıdır. Genellikle yüzde, dudaklarda, kulaklarda, kafa derisinde, omuzlarda, boyunda, ellerde ve önkol bölgesinde görülür. Boyutları, minik lekelerden çapı 2,5 cm’ye varan büyüklüklere kadar değişiklik gösterebilir. Aktintik Keratoz güneşe fazla maruz kalmaktan oluşur ve kanser öncesi belirtilerdendir. Aktinik Keratoz’dan şüphelendiğinizde mutlaka doktorunuza başvurun.

GÜNEŞTEN OLUŞABİLECEK HASARLARI NASIL AZALTABİLİRİM/ÖNLEYEBİLİRİM?

  • Her gün güneş kremi kullanın
  • Güneşle doğrudan temas durumlarında cildinizi mümkün olduğunca kapatın.
  • Yüzünüzü korumak için geniş bir şapka takın
  • Güneş kremini sürekli olarak ve bol miktarda sürün, özellikle de suya girip çıkıyor ve sürekli terliyorsanız.

SIK SORULAN SORULAR

UVA, UVB ve UVC ışınları arasındaki farklar nelerdir?

  • UVA, UVB ve UVC ışınları farklı dalga boyutuna sahiptir. Cildinizin sağlığı söz konusu olduğunda UVA ve UVB ışınlarına çok dikkat etmelisiniz. Bu ışınlar, cilt kanseri oluşumunda ve erken yaşlanmada büyük etkiye sahiptir. UVC ışınları atmosferi geçemez bu nedenle cildinize ulaşamaz.
  • UVB ışınları ciltte yanıklara sebep olur, UVA ışınları kadar cildin derinlerine ulaşamaz ancak cilt yüzeyine hasar verir.
  • UVA ışınları cildinizi bronzlaştıran ışınlardır ve erken yaşlanmaya sebep olur.
  • Son zamanlarda yapılan çalışmalarda UVA ve UVB ışınlarının her birinin cildinizin sağlığına zarar verdiği tespit edilmiştir.

Güneş ışınlarının yarattığı hasarlar iyileştirilebilir mi?

Profesyonel cilt tedavileri ile güneşin yarattığı bazı hasarlar iyileştirilebilir. Mikrodermabrazyon ve Kimyasal peeling gibi cildin derinlemesine soyan tedaviler güneşten kaynaklı inatçı yaş lekelerinin ve pigmentasyonun azalmasını sağlayabilir.

Cilt dolguları ve dudak dolguları gibi yüz gençleştirme tedavileri güneş ışınlarına maruz kalmaktan dolayı kolajen azalmasının neden olduğu sarkma ve kırışıklık gibi oluşumlara karşı cildin dolgunlaşmasını sağlayabilir. BOTOX gibi yaşlanma karşıtı enjeksiyonlar da yüz kaslarını rahatlatarak yüz hareketlerinin tekrarlamasından ortaya çıkan kırışıklıkların oluşmasının önüne geçebilir (kaş çatmadan dolayı oluşan alındaki kırışıklıklar gibi).

Mikro iğneleme gibi diğer modern tedaviler, doğal kolajen oluşumunu destekleyerek cildin tekrar hacim kazanmasını sağlar. Günlük cilt bakım kremleri, cilt yapısını ve cilt dokusunu iyileştirerek yaşlanma belirtilerini azaltabilir. Fraxel gibi lazerle cilt yenileme uygulamaları güneşten zarar görmüş deriyi yok ederek alttaki yeni ve canlı cildin ortaya çıkmasını sağlar.

GÜNEŞİN YARATTIĞI HASARLAR İÇİN DOĞAL ÇÖZÜMLER

Güneşin cilde yarattığı tahribatı hafifletmek için birçok doğal cilt dostu içerik bulunmaktadır. Aloe vera nemlendirici ve soğutucu özelliğiyle özellikle güneşten yanan ciltler üzerinde büyük rahatlatıcı etkiye sahiptir. Ayrıca güneşten kuruyan ve soyulan cilde de iyi gelir. Hindistan cevizi yağı güneşlendikten sonra cildinize uygulayabileceğiniz harika bir nemlendiricidir ve hassas ciltlere de iyi gelir.